Dlaczego role semantyczne są ważne dla modeli AI?
Model wyciąga z tekstu fakty w postaci „kto - co robi - z czym”. Zdanie w stronie biernej z pominiętym wykonawcą zostawia w tej strukturze dziurę, którą model musi zgadywać albo pominąć. Zdanie w stronie czynnej daje komplet i nadaje się do zacytowania bez przeróbek.
Drugi efekt dotyczy widoczności. Jeśli główny temat strony konsekwentnie występuje jako wykonawca, model wiąże z nim atrybuty i działania - strona zaczyna być „o czymś” w sensie encji, a nie tylko zawierać słowa na ten temat. Rozmyta perspektywa daje rozmyte powiązania.
Co zobaczysz w raporcie?
Dostajesz udział zdań, w których główny temat jest wykonawcą, oraz listę zdań do przepisania - z gotową propozycją w stronie czynnej.
To zwykle najszybszy do wdrożenia wymiar: poprawki są mechaniczne i nie wymagają dopisywania nowej treści.
Przykładowe rekomendacje
Fragmenty raportu z audytu strony kategorii z myszkami gamingowymi w sklepie z elektroniką.
Problem: Główny temat jest dopełnieniem czynności czytelnika: wykonawcą zdania jesteś „ty”, a nie opisywany produkt.
W sklepie znajdziesz szeroki wybór modeli przewodowych i bezprzewodowych, zoptymalizowanych pod różne gatunki gier.
Myszki gamingowe przewodowe i bezprzewodowe obsługują wszystkie gatunki gier - od FPS, przez strategie, po MMO.
Problem: Zdanie mówi, co „możesz zrobić”, zamiast tego, co robi produkt - sprawca akcji znika z faktu.
Dzięki zróżnicowanym sensorom możesz dopasować mysz do swoich potrzeb.
Sensory o rozdzielczości do 26 000 DPI dopasowują czułość myszy do stylu gry.
Jak liczymy role semantyczne?
Sprawdzamy, w jakiej roli występuje główna encja strony w kolejnych zdaniach: jako wykonawca czynności, jako jej przedmiot, czy jest nieobecna. Rola wykonawcy liczy się w pełni, rola przedmiotu połowicznie, nieobecność wcale. Ocena to suma zebranych punktów podzielona przez maksymalną możliwą, przeskalowana do dziesięciostopniowej oceny.
Punkt odniesienia: dobrze napisana strona ma główny temat w roli wykonawcy w ponad 70% zdań, w których w ogóle występuje.
Jak liczy się rola w zdaniu
| Rola głównej encji | Wartość |
|---|---|
| Wykonawca czynności („Bank udziela kredytu”) | pełna |
| Przedmiot czynności („Kredyt jest udzielany przez bank”) | połowiczna |
| Nieobecna w zdaniu | zerowa |
Co podnosi, a co obniża wynik?
Podnosi
- Strona czynna z jawnym wykonawcą
- Główny temat nazwany wprost zamiast zastąpiony zaimkiem
- Czasowniki konkretne („obniża”, „skraca”) zamiast konstrukcji z „jest”
- Spójna perspektywa w całym tekście - ten sam bohater zdań
Obniża
- Strona bierna z pominiętym wykonawcą („zostało wdrożone”, „jest stosowany”)
- Zdania bezpodmiotowe („należy pamiętać”, „warto rozważyć”)
- Zastępowanie tematu zaimkiem przez całe akapity
- Zmienny bohater - raz produkt, raz klient, raz firma, bez uzasadnienia
Najczęstsza poprawka to zamiana strony biernej na czynną
| Zamiast | Napisz |
|---|---|
| „Kredyt jest udzielany na 30 lat” | „Bank udziela kredytu na 30 lat” |
| „Panel został zamontowany” | „Ekipa montuje panel w jeden dzień” |
| „Należy pamiętać o przeglądzie” | „Pompa ciepła wymaga przeglądu raz w roku” |
Najczęstsze pytania
Czy strona bierna jest zawsze błędem?
Nie, problemem jest dopiero pominięcie wykonawcy. „Decyzję podejmuje bank” jest w porządku; „decyzja jest podejmowana” zostawia model bez informacji, kto ją podejmuje.
Co, jeśli tematem strony jest usługa, a nie firma?
Wtedy wykonawcą bywa sama usługa albo produkt: „ubezpieczenie pokrywa koszty leczenia”, „pompa ciepła obniża rachunek o 40%”. Chodzi o jednoznaczną rolę głównego tematu, nie o to, żeby wszędzie wpisać nazwę firmy.
Jak szybko da się to poprawić?
To zwykle najtańszy wymiar do naprawy. Poprawki są mechaniczne - przestawienie szyku zdania - i nie wymagają dopisywania nowej treści ani nowych danych.